English version
Nieuws    Agenda    Foto's
Twitter    Facebook    Istagram    YouTube    RSS-feed  


  


36 op de Schaal van Richter



Reguliersdwarsstraat nr. 36
1017 BM Amsterdam
(1982 - 1996)


Dit was één van de meest spraakmakende discotheken uit de jaren '80 en '90, waar naast kunstenaars en criminelen ook vele bekende Nederlanders kwamen. Ook werd van hieruit 5 jaar lang de roemruchte talkshow RUR uitgezonden.


bijgewerkt: 02-10-2016

 

Opening


Richter werd op 31 januari 1982 geopend door de compagnons Rob Leistikow en Tjalle Kymmell. Een klein jaar eerder waren zij, een paar panden verderop in de straat, al het trendy café Oblomow begonnen.

Oblomow had echter slechts een dagvergunning en mocht daarom doordeweeks maar tot 1.00 uur open blijven. Leistikow en Kymmell wilden toen een nieuwe zaak erbij, voor de gasten die na 1.00 uur nog geld over hadden en de volgende morgen niet vroeg op hoefden te staan.

Dat werd dus discotheek Richter, die geopend werd in een groot oud pand dat waarschijnlijk begin 18e eeuw gebouwd was als koetshuis met opslag en dienstwoning voor het erachter gelegen grachtenhuis aan de Herengracht nr. 487.

De openingstijden van de nieuwe club waren woensdag t/m zondag van 22.00 - 4.00 uur en op vrijdag en zaterdag tot 5.00 uur. De zaak had een capaciteit van 500 tot 600 man en de toegangsprijs bedroeg 10,- gulden.
 
^

Naam en interieur


De merkwaardige naam '36 op de Schaal van Richter' is een combinatie van het huisnummer (36) en de schaal van Richter, waarop aardbevingen worden gemeten. Het maximum op deze schaal is 12, dus 36 op de schaal van Richter zou een ongekend zware aardschok zijn geweest.

Het was de tijd van de Koude Oorlog en het idee achter de naam was dat de (atoom)bom zou zijn gevallen en dat zo ongeveer alleen deze zaak nog overeind stond. Het interieur was dan ook dienovereenkomstig: met 'scheuren' in de muren en in de bar, gebarsten spiegels, afgebroken trapleuningen, enzovoorts.

Op de begane grond was een grote dansvloer en een grote bar. Op de bovenverdieping een cocktailbar, die meer ingericht was zoals het voormalige café van Gert-Jan Dröge in de Bethaniëndwarsstraat: Chez Nelly (1976-1980).

Vanaf de bovenverdieping kon men via grote balkonachtige gaten in de vloer naar beneden kijken, zoals de foto hiernaast laat zien. Dit bijzondere interieur werd ontworpen door het architectenbureau De Vries Bouma.
 
^

Publiek


Voor het runnen van de nieuwe club werd Gert-Jan Dröge aangesteld als creatief manager. Met alle mensen die hij nog kende van zijn café Chez Nelly, wist hij ook van Richter "in no time the hottest place in town" te maken.

Aanvankelijk was Richter bedoeld als een besloten sociëteit met een wat exclusiever karakter, maar al gauw werd het een discotheek voor een zeer gevarieerd en trendy publiek. In de Richter kwam jong en oud, hetero en homo, bekende en onbekende Nederlanders, knoeiers en kunstenaars, braverikken en criminelen. De zaak was tegelijk de "huiskamer van Amsterdam" en de "coketent van Nederland".

Zo kwamen er bijvoorbeeld de nodige onderwereldfiguren, zoals Sam Klepper en Klaas Bruinsma. Ook de Hell's Angels waren vaste gasten, die op dinsdag, na hun eigen avond in "Angel's Place" naar Richter kwamen, dat daardoor de bijnaam "The other place" kreeg. Vooral met de vice-president van de Hell's Angels, Tony Macaroni, was er een goed contact, waardoor er in Richter eigenlijk nooit problemen waren.

   

Gold Card ledenpasjes voor Richter uit de jaren '90
(ontwerp: Mulder & Hooft - Klik ter vergroting)


Een andere frequente bezoeker van Richter was de extravagante kunstenaar Herman Brood (1946-2001). Hij had de gewoonte om steeds achter op de bierviltjes te tekenen. Dat viel de eigenaar op en die stelde Brood in 1985 voor om te gaan exposeren, niet op het kleine formaat van de viltjes, maar op grotere doeken.

Dit was Brood niet gewend, maar hij begon eraan en exposeerde voor de eerste keer, waarna zijn werken steeds groter zouden worden. Herman Brood leerde in Richter ook Xandra Jansen kennen, met wie hij in 1985 trouwde. Xandra was een nichtje van manager Gert-Jan Dröge, die haar direct na de opening vanuit Breda naar Richter had gehaald als bardame.

Het personeel van Richter ging in de beginjaren na sluitingstijd vaak nog even door Mazzo, Odeon, C66 of de nachtkroeg Falcon Crest.




Kunstenaar Herman Brood bij de presentatie van zijn nieuwe boek
in discotheek Richter, 26 november 1984
(foto: Hans Aarsman/Stadsarchief Amsterdam)


Ook talrijke bekende Nederlanders, zoals de Dolly Dots, Johnny Kraaijkamp en naar verluid zelfs een keer prins Willem-Alexander bezochten Richter, net als buitenlandse sterren onder wie Michael Jackson, de Rolling Stones, Liza Minelli en Frank Sinatra.


Drugs

Zoals in de jaren '80 gebruikelijk werd er ook in Richter de nodige drugs gebruikt. Het personeel begon zelfs geleidelijk aan daarin te dealen, wat steeds grotere vormen aannam en niet onopgemerkt bleef. Wegens deze voortdurende aanwezigheid van hard drugs, werd 36 op de Schaal van Richter op dinsdag 28 april 1987 op last van de burgemeester dichtgespijkerd:




Richter wordt dichtgespijkerd wegens aanwezigheid van hard drugs
(foto: Limburgsch Dagblad - Klik ter vergroting)


Stamgast Herman Brood maakte toen bij wijze van ludiek protest een schildering op de houten platen met de dubbelzinnige tekst: "Je weet niet wat er aan je neus voorbijgegaan is". Voor de talkshow RUR moest (tijdelijk) een andere locatie gezocht worden.

Na een maand kon de zaak weer open, zij het onder de voorwaarden dat er een toiletjuffrouw kwam voor toezicht op de toiletten en er in de zaak zelf spiegels werden geplaatst, zodat het personeel daarmee een goed zicht op de bezoekers zou kunnen houden.




Poster voor Richter, waarschijnlijk bedoeld als
kader voor wisselende aankondigingen
(ontwerp: Mulder & Hooft/collectie Affichemuseum Hoorn)
 
^

Kunst

Er waren ook regelmatig exposities van moderne kunst, hoofdzakelijk schilderijen of fotografisch werk. Zo exposeerde in 1988 bijvoorbeeld de beeldend kunstenaar George Heidweiller in Richter.

Tattookoning Henk Schiffmacher (alias Hanky Panky) was ook een regelmatig geziene gast van de club. In 1994 maakte hij speciaal voor Richter de onderstaande kleurenlitho, die in een oplage van 100 persoonlijk gesigneerde exemplaren vervaardigd werd.




Kleurenlitho door Henk Schiffmacher
 
^

Entertainment


Richter had eigen clubavonden van donderdag tot en met zondag. Later hadden veel clubs dat niet meer, de in 1988 geopende discotheek Escape aan het Rembrandtplein was bijvoorbeeld één van de eersten die alleen nog door anderen georganiseerde avonden had.

Bekende DJ's die in Richter draaiden waren onder meer Dimitri, Marcello, Graham B, en Martijn Krabbé. Dimitri draaide eerst op vrijdag en zaterdag in Richter, maar stapte op een gegeven moment over naar de RoXY. In Richter kwam hij toen op de woensdagavond draaien, wat daardoor de drukste dag van de week werd.

DJ Eng-Bo Kho, die eerder in RoXY aan het Singel, in De Waakzaamheid in Koog a/d Zaan en in de Havana in de Reguliersdwarsstraat heeft gestaan, heeft na 1993 geruime tijd in Richter gedraaid. Samen met Eddy de Clercq was hij één van degenen die eind jaren '80 de House-muziek in Nederland introduceerde.

   
   

Diverse flyers voor party-avonden in Richter uit de jaren '90
(ontwerp: Henk Fischer:HYPE - Klik ter vergroting)
 
^

RUR

Voor op de zondagmiddag wilde Gert-Jan Dröge eens iets anders organiseren dan het geijkte live jazzoptreden. Het werd een talkshow die hij liet presenteren door zijn vroegere barman uit de Chez Nelly, Jan Lenferink. Voor een publiek van zo'n 150 man, ontving en interviewde deze telkens drie gasten uit de wereld van kunst, cultuur, seks en wetenschap.

Deze talkshow was zo'n succes dat er werd gezocht naar een omroep die het op TV wilde uitzenden. Dat werd Veronica, die er onder de titel RUR (Rechtstreeks uit Richter) de eerste late night talk show op de Nederlandse televisie van maakte. Het werd in deze vorm van 1983 t/m 1988 door Gert-Jan Dröge geproduceerd.



Terugblik op RUR vanuit Richter


Na 1988 ging Jan Lenferink zelfstandig met RUR verder en werd het uitgezonden vanuit zijn eigen café Royal in de Gravenstraat 24. De naam RUR werd toen de afkorting van Rechtstreeks Uit Royal. Later werd RUR nog opgenomen in de RoXY en in Studio Plantage en uitgezonden door RTL4 en SBS6.

Gert-Jan Dröge was kort daarna ook bij Richter weggegaan om in 1990 zelf een TV-programma te gaan presenteren: het fameus geworden Glamourland.


 
^

Wasteland

Op 28 mei 1994 vond in Richter voor het eerst de shockerend extravagante fetish-party Wasteland plaats, die door zo'n 500 mensen bezocht werd. Totaan de sluiting van de zaak volgden nog twee of drie edities op de laatste vrijdag in juli.

Deze feesten werden door Johnny Schwartzmann en/of Matty Tuinstra georganiseerd om de ondergrondse fetish-scene in de openbaarheid te brengen. Discotheek Richter werd daarvoor via een loopbrug over de straat verbonden met de tegenoverliggende café-dancing Blitz:



Het begin van de Wasteland-parties in 1994
met de brug over de Reguliersdwarsstraat


Vanuit Richter kon men via een trappetje, dat voor het middelste raam op de eerste etage geplaatst was, op de brug komen om zo over de straat heen door te lopen naar Blitz. Zonder enige gene vertoonden de feestgangers zich hier in hun leren, rubberen of latex outfits, al dan niet in seksuele activiteiten verwikkeld.

Na de sluiting van Richter werd Wasteland verplaatst naar de Nieuwezijds Voorburgwal en via de Amsterdamse Studio's, North Sea Venue en Powerzone, kreeg het feest in 2007 een vaste plek in de Hemkade in Zaandam.


Sluiting


Richter werd in 1996 gesloten, waarna de zaak door horeca-magnaat Sjoerd Kooistra werd overgenomen, die al in 1988 een optie op de zaak had genomen. Na enig getrouwtrek over de koopsom werd de onderneming toen uiteindelijk in 1997 voor een kleine 1 miljoen gulden eigendom van Kooistra.

Als discotheek was Richter aardig aan z'n end, dus werd het voorlopig een gewoon café onder de naam "De Rechter". Dit werd geen succes en tamelijk onverwacht werd de zaak in augustus 1998 gesloten, om een jaar later, in 1999 als gaycafé Pub Soho weer heropend te worden.


> Lees ook het verhaal van bezoeker Martin

^

Links


- Netwerk: Facebook
- Wikipedia: Richter (discotheek)
- Interieurontwerp: www.devriesbouma.nl
- Kunstenaars:
    - Herman Brood: www.brood.nl & www.hermanbrood.nl
    - George Heidweiller: www.georgeheidweiller.nl
- HP De Tijd: Het raadsel Gert-Jan Dröge
- RUR:
    - Wikipedia: RUR
    - Troskompas.nl: Latenightshow ‘Rur’
    - Beeld en Geluid Wiki: RUR
- Wasteland:
    - Homepage: www.wasteland.nl
    - Revu: Twintig jaar seks, bloed en latex

Literatuur

- De Reguliersdwarsstraat - Amsterdams nieuwe moderne uitgaanscentrum, in: Missets Horeca, jrg. 30 (1982), nr. 48 (3 dec.)
- Patrick Meershoek, Alle dagen feest, in: PS van de Week, 25 juli 2009, p. 8-15.
- Kluun & Hans van der Beek, Aan de Amsterdamse Nachten, Amsterdam 2011, p. 206-207.

^







Reguliers.net Ⓒ 2007-2014 - Disclaimer/Cookies - Contact
Reguliers.net Ⓒ 2007-2014 / Contact
.